Það er ákall eftir því að Alþingi gefi fólki og fyrirtækjum færi á að skapa. Við þessu hefur stjórnin brugðist með því að hækka skatta. Það er kallað eftir Alþingi sem þjóðin getur treyst. Það er ákall eftir því að ríkisstjórn Samfylkingar og Vinstri grænna leggi upp laupana og standi ekki í vegi þess að þjóðin geti unnið sig til betri lífskjara.
Það liggur hins vegar fyrir að ríkisstjórnarflokkarnir hafa jafnlítinn áhuga á fundi við almenna kjósendur í þessu landi og Rauðhetta að verða á vegi úlfsins. Munurinn á ríkisstjórninni og Rauðhettu er aftur á móti sá að Rauðhettu þótti vænt um ömmu sína, hún var hjálpar þurfi líkt og almenningur á Íslandi í dag, Hún fór því til hennar þrátt fyrir að hún vissi af úlfinum á ferli. Þessi ríkisstjórn hefur hangið heima, selt ömmuna - allt til að halda völdum.
Ríkisstjórn Jóhönnu Sigurðardóttur komst til valda vegna búsáhaldabyltingarinnar. Þá var ríkisstjórn Geirs H. Haarde gerð að táknmynd óvinar almennings í landinu. Þegar sem mest gekk á þurftu þingmenn lögreglufylgd inn um bakdyr þingsins og þá voru dagar þeirrar ríkisstjórnar taldir.
Sagan endurtekur sig og ekki er ýkja langt síðan þingmenn urðu að forða sér á hlaupum milli dómkirkjunnar og Alþingishússins. Þá þótti ýmsum gott að hafa bakdyr á Alþingishúsinu. Sambærileg óánægja kraumar enn undir þó ekki hafi hún brotist fram með sama hætti síðan. Afstaða þjóðarinnar til ríkisstjórnarinnar og Alþingis birtist okkur sem hér í salnum sitjum í skoðanakönnunum sem vissulega margir taka lítið mark á. Um síðustu mælingu þjóðarinnar á frammistöðu þingsins þarf þó ekki að deila. Í þjóðaratkvæðagreiðslunni um síðustu helgi var niðurstaðan afdráttarlaus falleinkunn.
Í mínum huga varð ákveðin vendipunktur í samskiptum þings og þjóðar um síðustu helgi sem kallar á það að kjósendum í landinu verði gefinn kostur á að endurnýja trúnaðarsamband sitt við kjörna fulltrúa sína á Alþingi.
Ég sagði hér áðan að sagan endurtæki sig. Nú er svo komið fyrir þessari ríkisstjórn að hún er smátt og smátt að missa stuðning sinna eigin manna. Það hefur áður gerst.
Reynt er með öllum tiltækum ráðum að berja í brestina og jafnvel gengið svo langt að halda því fram að hver þingmaður sem yfirgefur stjórnarfleyið beri vott um aukinn styrk stjórnarsamstarfsins. Nú síðast gerðist þetta þegar tveim þingmönnum VG þótti mælirinn fullur og neituðu að láta meðhöndla sig lengur sem ,,lögafgreiðslumenn“ fyrir ríkisstjórnina.
Þó ber svo við að sjálfur forsætisráðherrann hefur á síðustu dögum viðurkennt veika stöðu stjórnar sinnar og upplýsti alþjóð um að hafin væri leit að þingmönnum í öðrum flokkum til að styrkja stjórnarsamstarfið. Þegar formaður Sjálfstæðisflokksins lagði fram vantrausttillögu þá sem hér liggur fyrir til umræðu þá fagnaði forsætisráðherra því innilega þar sem nú loksins gæfist henni færi á að smala köttum án þess að þurfa að hóta stjórnarslitum sjálf.
Viðbrögð forystumanna ríkisstjórnarinnar við gangrýni á framgöngu hennar, hvort heldur úr eigin röðum eða frá almenningi, bera vott um mikinn ótta í röðum stjórnarliða við kosningar. Sá ótti er vel skiljanlegur en alls ekki ásættanlegur. Í næstu kosningum verður að sjálfsögðu spurt um fjölmörg dæmi um óvönduð vinnubrögð ríkisstjórnarinnar og hvernig hún hefur ítrekað brugðist loforðum sínum og vikið frá stefnu stjórnarflokkanna í þeirra stærstu málum.
Hver er munurinn á þessari ríkisstjórn og þeirri sem hrópuð var niður í upphafi árs 2009? Vill hin norræna velferðastjórn láta kjósa aftur um skjaldborgina um heimilin? Mun hún lofa við næstu kosningar að leysa skuldavanda heimilanna eftir kosningahelgina? Eða mun innganga Íslands í ESB enn og aftur verða sett á oddinn?
Ástæða hins almenna vantraust á stjórnmálum landsins um þessar mundir er ekki síst tilkomið vegna framgöngu Samfylkingar og VG við það að standa við þau fyrirheit sem þessir flokkar gáfu kjósendum sínum í aðdraganda kosninganna á árinu 2009.
Tökum dæmi um kosningaloforð VG 2009. Ég leyfi mér að vitna beintí loforðalistann:
Velferðarmál eru atvinnumál:
Því má aldrei gleyma að eitt stærsta atvinnumálið nú felst í því að varðveita störf sem þegar eru til í velferðar- og menntakerfinu. Þannig komum við einnig í veg fyrir stórfellda fjölgun þeirra sem þiggja atvinnuleysisbætur og fá þannig hvort sem er greiðslur frá ríkinu þótt með öðrum hætti sé.
Að minnsta kosti 4.000 störf með hlutfallslegri fjölgun í þjónustugeirum
Hvernig?
Með hlutfallslegri fjölgun starfa í þjónustu hjá ríki, sveitarfélögum og einkafyrirtækjum sem leiðir af fjölgun starfa í öðrum geirum
500 störf með endurskipulagningu í heilbrigðiskerfinu og vegna fjölgunar aldraðra
Hvernig?
Með aukinni áherslu á mannaflafreka starfsemi í heilbrigðiskerfinu,s.s. heimaþjónustu, vinnu við rafræna sjúkraskrá, nýsköpun, viðhaldsframkvæmdum o.fl., sbr. tillögur heilbrigðisráðuneytisins frá 4. mars síðastliðinn. Einnig með fyrirsjáanlegri fjölgun aldraðara á dvalarheimilum og heilbrigðisstofnunum
2.000 ný heilsársstörf hjá hinu opinbera
Hvernig?
Með því að færa fjárveitingar ríkisins í sem mannaflafrekastar framkvæmdir, svo sem viðhaldsframkvæmdir, endurbætur á vegum og eflingu velferðar- og skólakerfisins.
Dæmi um kosningaloforð S 2009
Mikilvægasta verkefni velferðarþjónustunnar við núverandi aðstæður er að vernda hag og stöðu barna og fjölskyldna.
Tryggja þarf jafnan rétt og aðgengi að lífsgæðum sem í boði eru í samfélaginu. Markmiðið er að tryggja að engin fjölskylda búi við fátækt.
Vonbrigði, vantraust og óánægja almennings er skiljanleg í ljósi þess að ekkert af þessum fögru fyrirheitum sem stjórnarflokkarnir gáfu kjósendum vorið 2009 hefur gengið eftir. Nægir í þessu sambandi að nefna að atvinnuleysi hefur aldrei verðið meira í sögu landsins en um þessar mundir og að óbreyttri stjórnarstefnu verður því miður engin breyting á.
Hafa ber í huga að Samfylkingin hefur verið í stjórn í 4 ár og augljóst er að fólkið í landinu telur ríkisstjórnina ekki ráð við þau verkefni sem þau voru kosin til að koma til framkvæmda.
Forsætisráðherra landsins lét þau orð falla um síðustu helgi að lýðræðislegur réttur Íslendinga til þess að kjósa sér fulltrúa á Alþingi væri ,skelfileg tilhugsun“. Ráðherrann hefur ítrekað sagt að kosningar myndu leiða til upplausnar í þjóðfélaginu. Þarf frekari vitnisburð um það upplausnarástand sem ríkir í stjórnmálum landsins þegar forsætisráðherra opinberar með þessum hætti vantraust sitt á eigin þjóð.
Og eftir höfðinu dansa limirnir. Virðingarleysi stjórnvalda fyrir lögum og rétti hefur ýtt undir óeiningu og raskað nauðsynlegri reglufestu í þjóðfélaginu. Nægir í þessu sambandi að nefna viðbrögð forsvarsmanna ríkisstjórnarinnar og einstakra ráðherra við dómum og úrskurðum sem fallið hafa í hæstarétti og í kærunefndum um hin ýmsu álitaefni. Þar er pólitískum áherslum og hentistefnu skipað til öndvegis en lögum og reglu vísað á dyr.
Sú ríkisstjórn sem nú á að stýra landinu í gegnum þrengingar sem á þjóðinni dynja hefur af hinni sömu þjóð í tvígang verið dæmd af verkum sínum. Sú ríkisstjórn er rúin trausti, hún er ríkisstjórn brostinna vona og þrotin að kröftum. Hún hefur ekki lengur umboð þjóðarinnar til samninga við erlend ríki.
Það er óþolandi þegar almenningur í landinu hefur misst trú á fulltrúa sína og hefur fullgilda ástæðu til að draga í efa getu þeirra til nauðsynlegra verka. Ef ekki verður við þessu brugðist eru allar grundvallarreglur fulltrúalýðræðisins að engu hafðar til enn meira tjóns fyrir þjóðina alla.
Þjóðaratkvæðagreiðslan á laugardaginn var vendipunktur í samskipum þings og þjóðar. Þar kvað þjóðin upp dóm um störf ríkisstjórnar og Alþingis. Alþingi er rúið trausti og forystumenn stjórnmálaaflanna í landinu verða að taka höndum saman og viðurkenna þá staðreynd - rjúfa þing og boða til kosninga sem fyrst. Það verður að stokka upp spilin og gefa á ný. Með þeim eina hætti, að endurnýja það umboð sem Alþingi fékk frá þjóðinni í síðustu kosningum,er unnt að brúa á ný þá gjá sem myndast hefur milli þings og þjóðar.
Forsenda þess að unnt sé að hefjast handa, hiklaust og ákveðið, er að kosið verði að nýju til Alþingis. Það getur ekki verið skelfileg tilhugsun nema hjá þeim sem þrotnir eru að kröftum til átaka við þau úrlausnarefni sem við er að glíma.
